Ir o contido principal
02

Paixón por unha alimentación saudable e sostible

Paixón por unha alimentación saudable e sostible :: Recetario: suxestións para almorzos e merendas

Recetario: suxestións para almorzos e merendas

Neste apartado atoparás receitas para almorzos e merendas. Estas receitas proceden da web EROSKI Consumer e de Ekilibria de EROSKI. En cada unha delas indícase: o número de persoas para o que están calculadas as cantidades, o grao de dificultade, o tempo estimado para a súa preparación, o prezo estimado, un comentario dietético, o Semáforo Nutricional e o Nutri-Score. Os prezos calculáronse a partir dos publicados por EROSKI a data de maio de 2019. O contido nutricional estimouse co software DIAL 2.12 e as inxestas que se tomaron como referencia son as da Unión Europea (Regulamento (UE) 1169/2011). Para interpretar o Semáforo Nutricional e o Nutri-Score recomendámosche que revises o apartado 2.3 Etiquetaxe de alimentos.

Macedonia de frutas con yogur

Macedonia de frutas con yogur

Ingredientes

4 yogures naturales
1 pera
1 manzana
2 plátanos
2 mandarinas
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración menos de 30 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

En primer lugar, se pelan las frutas. Las peras y las manzanas se cortan en cuadraditos y los plátanos en rodajas. Los gajos de las mandarinas, o naranjas pequeñas, se cortan por la mitad. Las frutas ya cortadas se mezclan en un bol con un poco de zumo de limón que les da sabor y además evita que se oscurezcan. Los yogures naturales se distribuyen en 4 copas o cuencos. Antes de servir se colocan sobre estos cuencos la macedonia de frutas frescas.

Comentario dietético

Aunque la cantidad de azúcar que aporta esta receta es elevada, conviene recordar que se trata de azúcares presentes de forma natural en la fruta fresca, por lo que no son perjudiciales para nuestra salud. Podemos adaptar esta preparación utilizando frutas de temporada.

Yogur con frutos secos y copos de avena

Yogur con frutos secos y copos de avena

Ingredientes

1 litro de yogur natural entero (8 yogures)
140 g de frutos secos
100 g de copos de avena
50 g de uvas pasas
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración 5-10 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score B

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Volcamos los yogures en un recipiente y removemos bien. Machacamos los frutos secos, picamos las uvas pasas, mezclamos con los copos de avena, y añadimos a los yogures.

Comentario dietético

Esta receta sencilla aporta proteínas de alto valor biológico, azúcares naturales (del yogur y las pasas), así como vitaminas y minerales. Si necesitaras controlar la ingesta de grasas podrías sustituir los yogures enteros por desnatados.

Smoothie de kiwi, pera y plátano, con espinacas

Smoothie de kiwi, pera y plátano, con espinacas

Ingredientes

400 g de kiwi
150 g de espinacas frescas
400 g de peras jugosas
2 plátanos
100 ml de agua/hielo
20 ml de zumo de limón
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración 5-10 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score B

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Limpiamos y lavamos las hojas de espinacas. Pelamos y troceamos las peras (también podemos lavarlas y echarlas con la piel), los kiwis y los plátanos. Colocamos las frutas y espinacas junto con el agua o hielo en un vaso de batidora, agregamos el zumo de limón, y trituramos hasta conseguir una textura homogénea. Servimos recién elaborado, con una pajita y unos trocitos de fruta acompañando.

Comentario dietético

El efecto saciante de los batidos de frutas es menor en comparación con la fruta entera, porque no se mastica, lo que puede hacer que tomemos más cantidad en el mismo tiempo. El agua es la única bebida cuyo Nutri-Score es A, por ello y aunque se trata de una bebida de fruta, esta receta es B en Nutri-Score. Pero por lo demás, los batidos son mejor opción para tomar fruta que los licuados o zumos, porque se aprovecha la matriz alimentaria al completo (no se pierde la fibra). Pueden ser una alternativa al típico zumo de desayuno, cuando no apetece tomar fruta entera.

Batido de plátanos con frutos secos

Batido de plátanos con frutos secos

Ingredientes

200 g de plátano pelado
400 ml de leche semidesnatada o entera
20g de sésamo tostado
1 lima
50 g de avellana tostada
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración menos de 30 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Pelamos los plátanos y reservamos unas rodajitas para decorar. Trituramos el resto del plátano pelado, junto con la leche, un par de cucharadas de sésamo tostado, el zumo de media lima y una cucharada de avellanas tostadas. Hacemos esta mezcla en un vaso alto de batidora, hasta formar una crema. Presentamos el batido frío en una copa, y decoramos con unas brochetas de plátano, un poco de sésamo y unas avellanas tostadas. Es recomendable que la leche esté lo más fría posible para que de esta manera consigamos un refrescante batido natural.

Comentario dietético

Aunque la fruta batida es más saludable que en zumo, tiene menor efecto saciante que la fruta entera (por la falta de masticación), y si no controlamos bien las cantidades, es fácil que nos excedamos y tomemos grandes cantidades en una sola comida.

Cremoso arroz dulce con uvas pasas y ciruelas

Cremoso arroz dulce con uvas pasas y ciruelas

Ingredientes

600 ml de leche
50 g de arroz
20 g de uvas pasas
300 g de ciruelas
Cáscara de medio limón
Un palo de canela
Canela molida
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración 50 minutos - 1 hora

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

En una cazuela mezclamos la leche, la piel de limón, el palo de canela y el arroz. Removemos todo con una espátula de madera y lo cocemos a fuego suave durante 45 minutos. A media cocción, añadimos las uvas pasas y las ciruelas peladas sin hueso y troceadas, y dejamos que siga cociendo, removiendo de vez en cuando hasta que quede cremosa la mezcla. Una vez cocinado el arroz cremoso, sacamos la piel de limón y el palo de canela, dejamos enfriar, y servimos en boles individuales espolvoreado con canela en polvo.

Comentario dietético

Esta receta aporta una cantidad elevada de azúcares (18 g), pero se trata de azúcares naturalmente presentes en los alimentos como las uvas pasas y las ciruelas maduras. Las frutas desecadas o deshidratadas y las frutas maduras son muy útiles para sustituir al azúcar añadido y evitar así sus efectos perjudiciales.

Leche con cacao, copos de avena, frutos secos y manzana

Leche con cacao, copos de avena, frutos secos y manzana

Ingredientes

800 ml de leche
40 g de cacao puro soluble
100 g de copos de avena
100 g de frutos secos
2 manzanas
Canela molida (opcional, al gusto)
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración menos de 30 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Lavamos bien las manzanas y troceamos. Mezclamos en un bol los frutos secos picados, los copos de avena y los trocitos de manzana. Calentamos la leche, añadimos y disolvemos bien el cacao puro. Vertemos la leche en los 4 tazones que vayamos a utilizar, y a continuación repartimos la mezcla de copos de avena, frutos secos y manzana.

Comentario dietético

Esta receta proporciona alimentos de todos los grupos que se recomienda incluir en un desayuno saludable (lácteos, cereales y fruta fresca). Como podemos comprobar en el Semáforo Nutricional, la cantidad de grasa es elevada, pero procede de fuentes alimentarias saludables como son los frutos secos y la leche. Es conveniente que el cacao en polvo tenga un alto porcentaje de cacao y un bajo contenido en azúcares añadidos. Si hay problemas de masticación, se pueden picar o moler los frutos secos para no tener que renunciar a su consumo.

Tostada de pan con tomate natural, aceite de oliva y tortilla francesa

Tostada de pan con tomate natural, aceite de oliva y tortilla francesa

Ingredientes

125 g de pan tostado integral (4 rebanadas)
2 tomates
4 huevos
30 g de uvas pasas sin pepitas
1 diente de ajo
20 g de pistachos
6 g de almendras tostadas (6 almendras)
40 ml de aceite de oliva
Una pizca de sal
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración menos de 30 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Batimos los huevos y hacemos 4 tortillas francesas en una sartén con una gota de aceite de oliva. Cuando comience a cuajarse, ponemos a punto de sal y damos la vuelta. Después sacamos de la sartén y reservamos dejando que se temple un poco. Troceamos las tortillas en tiras y colocamos sobre las rodajas de tomate. Cortamos los extremos que sobren, para igualar, y servimos sobre un pan de hogaza tostado. Aliñamos el conjunto con un diente de ajo espolvoreado junto con unas uvas pasas sin semillas y unos pistachos y almendras troceadas.

Comentario dietético

Esta receta proporciona cantidades importantes de proteínas, hidratos de carbono, vitaminas y minerales. El Semáforo Nutricional destaca un porcentaje considerable de grasas que proceden del huevo y del aceite de oliva. Estas grasas no son perjudiciales para nuestra salud si se consumen en cantidades adecuadas.

Tostada de pan con tomate y finas hierbas

Tostada de pan con tomate y finas hierbas

Ingredientes

250 g de pan de pueblo integral (8 rebanadas)
3 tomates
10 ml de aceite de oliva
Pimienta molida
Orégano
Albahaca
Una pizca de sal
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración entre 10 y 15 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Untamos las rebanadas de pan con el aceite, el tomate y las finas hierbas. Añadimos un poco de sal y las gratinamos en el horno. Una vez el pan esté tostado, se sacan del horno y se comen templadas.

Comentario dietético

El pan integral es rico en hidratos de carbono complejos, fibra dietética, vitaminas, minerales y compuestos fitoquímicos (sustancias químicas, no consideradas nutrientes, con efectos beneficiosos para la salud). Las hierbas aromáticas potencian el sabor de los alimentos, por lo que el uso de la sal es opcional. Además, esta receta incluye aceite de oliva, un aliado excelente contra las enfermedades cardiovasculares.

Queso fresco con kiwi y pistachos tostados

Kiwi y queso

Ingredientes

200 g de queso fresco tipo Burgos
4 kiwis
100 g de pistachos pelados
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración menos de 30 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Pelamos y troceamos los kiwis en pequeñas bolitas. Troceamos los pistachos y los salteamos en una sartén hasta dorarlos ligeramente. En un vaso o bol colocamos el queso troceado o batido, y encima salteamos con las bolitas de kiwi y los pistachos templados.

Comentario dietético

El queso fresco tipo de Burgos se caracteriza por un elevado contenido en agua, también proporciona proteínas, vitaminas y minerales. Los pistachos y el kiwi son también buenas fuentes de vitaminas y minerales. En el Semáforo Nutricional, la cantidad de grasas figura en amarillo, sin embargo, conviene destacar que proceden del queso y de los frutos secos y estas grasas no resultan perjudiciales para nuestra salud.

Naranjas con canela

Naranjas con canela

Ingredientes

5 naranjas
50 ml de zumo de naranja
50 ml de zumo de lima o limón
Canela molida
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración entre 5 y 10 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Pelamos todas las naranjas menos una. Retiramos la piel blanca y las cortamos en rodajas finas. Recogemos el jugo que han soltado las naranjas al trocearlas en un cuenco y añadimos el zumo de la naranja reservada, la canela y el jugo de lima o limón. Disponemos las naranjas en una fuente y regamos con la mezcla, después de haberla mezclado bien. Introducimos en el refrigerador media hora antes de servirlas.

Comentario dietético

La canela, al igual que otras especias, potencia el sabor del plato y permite mantener su atractivo sin añadir azúcar. Con esta receta podemos consumir fruta entera de forma diferente a la habitual, y aprovechar todos sus nutrientes. La fibra de la fruta tiene múltiples beneficios: ayuda al tránsito intestinal, aumenta la sensación de saciedad, mejora la flora intestinal, entre otros.

Magdalenas con arándanos sin harinas ni azúcares

Magdalenas con arándanos sin harinas ni azúcares

Ingredientes

400 g de garbanzos cocidos
125 g de dátiles sin hueso
3 huevos
50 g de copos de avena
5 cucharadas de aceite de oliva virgen extra
1 cucharadita de extracto de vainilla
1 sobre de levadura
70 g de arándanos
Raciones: 8
Dificultad:
Elaboración entre 30 y 40 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Ponemos los dátiles en un vaso con un chorro de agua (sin llegar a cubrirlos) y llevamos al microondas a máxima potencia unos 4 minutos. Escurrimos el agua. Batimos bien junto con los garbanzos cocidos. Añadimos el resto de ingredientes, salvo los arándanos, y volvemos a batir bien. Echamos los arándanos y los repartimos bien por toda la masa. Rellenamos los moldes de las magdalenas previamente engrasadas y horneamos a 200ºC durante 20 minutos. Comprobamos que estén hechas, sacamos del horno y dejamos enfriar sobre una rejilla.

Comentario dietético

Esta receta es una alternativa a las magdalenas comerciales, que tiene la ventaja de no incluir azúcares añadidos ni harinas refinadas, lo que la hace más saludable. Y es una manera diferente de tomar legumbres. Los arándanos pueden reemplazarse por otras bayas o por frutas desecadas.

Galletas de fruta y avena

Galletas de fruta y avena

Ingredientes

200 g de manzana o plátano maduros
80 g de copos de avena
50 g de almendras naturales
1 cucharadita de canela molida
Una pizca de sal (opcional)
Raciones: 8
Dificultad:
Elaboración entre 30 y 40 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Hacemos el puré de plátano con ayuda de un tenedor, o el de manzana batiéndolas o en compota. Mezclamos bien el puré con los copos de avena, la canela molida y la sal. Añadimos las almendras picadas y mezclamos bien. Precalentamos el horno a 180ºC y ponemos un papel adecuado sobre la bandeja. Con cucharadas de masa hacemos galletas no muy gruesas, si hace falta rectificar la textura de la masa, añadimos fruta si está seca, o copos de avena si está blanda. Horneamos 10 minutos, hasta que estén duras y doradas. Dejamos enfriar sobre una rejilla para que suelten la humedad y no se reblandezcan.

Comentario dietético

Esta receta es una alternativa saludable a las galletas industriales. Los datos nutricionales corresponden a las galletas elaboradas con plátano. Las grasas proceden de las almendras y de la avena, por lo que se consideran beneficiosas para la salud; y los azúcares son los que se encuentran de forma natural en la fruta madura.

Tosta de salmón ahumado con aguacate

Tosta de salmón ahumado con aguacate

Ingredientes

150 g de salmón ahumado
1 aguacate maduro
100 g de tomates cherry
50 g de rúcula y lechugas variadas
200 g de pan de chapata integral
30 ml de aceite de oliva virgen extra
10 ml de zumo de lima
Una pizca de sal
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración menos de 5 minutos

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score A

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

150 g de salmón ahumado; 1 aguacate maduro; 100 g de tomates cherry; 50 g de rúcula y lechugas variadas; 200 g de pan de chapata integral; 30 ml de aceite de oliva virgen extra; 10 ml de zumo de lima; una pizca de sal.

Comentario dietético

El salmón es un pescado graso o azul que proporciona proteínas de alto valor biológico y ácidos grasos omega-3. Pero al ser ahumado tiene un contenido elevado de sal, por lo que su consumo debe ser moderado. El aguacate por su parte tiene un alto contenido en grasas monoinsaturadas que son beneficiosas para la salud, y es también una buena fuente de vitamina E. Conviene tener en cuenta la temporalidad del aguacate (entre junio y octubre principalmente, aunque depende de la variedad).

Helado de yogur y cerezas

Helado de yogur y cerezas

Ingredientes

250 g de yogur entero natural tipo griego
50 ml de leche entera
2 yemas de huevo
280 g de cerezas
Una pizca de vainilla.
Raciones: 4
Dificultad:
Elaboración más de 2 horas

NUTRI-SCORE

Imaxe
Nutri Score B

Semáforo nutricional

Imaxe
Semáforo nutricional

Elaboración

Calentamos la leche con una pizca de vainilla. Una vez que ha hervido, dejamos enfriar. En un recipiente aparte, batimos el yogur con las yemas de huevo y vamos agregando despacio la leche aromatizada hasta que quede homogénea. Pasamos la mezcla a un recipiente apto y congelamos. Es importante remover de vez en cuando para que no se cristalice hasta que tome consistencia de helado, durante 5 horas. Troceamos unas cerezas y mezclamos con el helado cuando está empezando a congelarse y tiene cierta densidad. Una vez congelado el helado, sacamos unas bolas y servimos en copas anchas acompañado de unas cerezas frescas que, mezcladas con los trocitos congelados, nos aportará un rico contrapunto.

Comentario dietético

Esta receta proporciona una cantidad elevada de calorías, por lo que se recomienda consumirla de forma ocasional. De todos modos, es más saludable que un helado comercial porque no tiene azúcares añadidos, y las grasas proceden de los lácteos y del huevo.